Khi nói về robot hình người, người Việt thường nghĩ tới Tesla, Trung Quốc hay Nhật Bản. Nhưng tính tới tháng 9/2026, Việt Nam đã có hai mẫu robot hình người do người Việt phát triển, một nhà máy nước ngoài xin sản xuất robot hình người ngay tại Bắc Ninh, và con robot hình người đầu tiên đã bước vào một nhà máy thật ở Vũng Tàu.
Bài này tổng hợp toàn bộ bức tranh đó — kèm cả những chỗ còn thiếu mà truyền thông ít nhắc.
Vingroup: ba công ty, không phải một
Nhiều người tưởng Vingroup chỉ có một đơn vị làm robot. Thực tế là ba, lập nối tiếp nhau trong chưa đầy một năm:
| Công ty | Thành lập | Vốn điều lệ | Tỷ lệ Vingroup | Mảng phụ trách |
|---|---|---|---|---|
| VinRobotics | 11/2024 | 1.000 tỷ đồng | 51% | Robot công nghiệp, tự động hóa |
| VinMotion | 1/2025 | 1.000 tỷ đồng | 51% | Robot hình người (Motion 1, Motion 2) |
| VinDynamics | 9/2025 | 500 tỷ đồng | 51% | Sản xuất và chuyển giao công nghệ (robot Dyno) |
Ở VinRobotics, ngoài Vingroup còn có ông Phạm Nhật Vượng góp 39% và hai người con mỗi người 5% — cho thấy đây là mảng được đích thân người đứng đầu tập đoàn đặt cược.
Việc lập ba công ty cho ba khâu khác nhau (tự động hóa, phát triển robot hình người, sản xuất) là cách làm giống các tập đoàn Trung Quốc: tách bạch để mỗi đơn vị gọi vốn và chạy riêng.
VinMotion và hành trình Motion 1 → Motion 2
- 6/2025: Motion 1 xuất hiện lần đầu tại lễ kỷ niệm 32 năm thành lập Vingroup.
- 8/2025: robot trình diễn tại lễ khởi công 250 công trình trọng điểm quốc gia ở Hà Nội, có lãnh đạo cấp cao dự.
- 12/2025: Motion 2 được hé lộ với tiêu chí "3S" mà VinMotion đặt ra: tự đứng dậy khi ngã, tự sạc pin, và chạy ổn định 24/7. Ông Nguyễn Trung Quân, Giám đốc Khoa học của VinMotion, nói robot chỉ hữu dụng khi vận hành liên tục mà không cần người can thiệp trực tiếp.
- 1/2026: Motion 2 ra mắt quốc tế tại CES 2026 (Las Vegas), chạy trên nền tảng Qualcomm Dragonwing IQ10. Robot trình diễn đấm bốc, ngả người ra sau và tự cắm sạc.
- 4/2026: VinMotion công bố video robot tự đứng dậy, leo dốc và giữ thăng bằng khi bị đẩy.
- 5/2026: Vingroup duyệt đầu tư gần 12,75 triệu USD lập VinMotion USA tại bang Delaware để làm nghiên cứu phát triển tại Mỹ.
Kế hoạch đưa robot vào thử nghiệm tại VinFast, Vinpearl và Vinmec cũng đã được công bố.
Điều ít được nhắc: chưa có thông số kỹ thuật
Đây là điểm người đọc nên biết. Qua hàng chục bài báo trong nước, chưa có một thông số kỹ thuật chính thức nào cho Motion 1, Motion 2 hay Dyno: không chiều cao, không cân nặng, không số bậc tự do, không dung lượng pin, không tốc độ.
Con số hiếm hoi được nhắc là Motion 2 nâng được 40 kg, nhưng chỉ xuất hiện ở một tờ báo, không kèm điều kiện thử nghiệm. Tương tự, cụm "100% Make in Vietnam" là tuyên bố của doanh nghiệp; chưa có công bố nào về tỷ lệ nội địa hóa hay danh sách linh kiện.
So sánh cho dễ hình dung: Unitree công khai giá và thông số trên web bán hàng, NEURA công khai cả bảng giá, còn AgiBot đăng chi tiết từng khớp. Việc công bố thông số là chuẩn mực chung của ngành, và đây là khoảng trống mà robot Việt cần lấp nếu muốn được so sánh sòng phẳng.
Dyno: mẫu robot hình người thứ hai của Việt Nam
Tháng 6/2026, VinDynamics giới thiệu robot hình người Dyno tại hai sự kiện quốc tế: hội nghị robot ICRA 2026 ở Vienna (Áo) và triển lãm Computex ở Đài Bắc. Ngoài robot, công ty còn mang theo bộ truyền động tự phát triển, bàn tay khéo và một bộ dữ liệu huấn luyện AI.
Dyno đang được thử nghiệm thực tế tại Vinpearl Safari Phú Quốc. Chủ tịch VinDynamics là ông La Mạnh Hùng.
Xem thêm hồ sơ chi tiết: VinDynamics Dyno.
Foxconn muốn làm robot hình người tại Bắc Ninh
Đây có lẽ là thông tin đáng chú ý nhất mà ít người để ý.
Tháng 4/2026, công ty Fushan Technology thuộc tập đoàn Foxconn — đối tác lắp ráp iPhone lớn nhất của Apple — nộp hồ sơ xin phép bổ sung dây chuyền robot hình người tại khu công nghiệp VSIP Bắc Ninh. Theo hồ sơ: quy mô 100 máy, lắp đặt thiết bị từ tháng 5 tới tháng 8/2026, chạy thử từ tháng 9/2026 và sản xuất chính thức từ tháng 11/2026.
Cần nói rõ: tại thời điểm đưa tin, đây mới là hồ sơ xin cấp phép, chưa phải dây chuyền đã hoạt động. Chúng tôi chưa tìm được thông tin xác nhận việc chạy thử đã diễn ra.
Nếu kế hoạch này thành hiện thực, Việt Nam sẽ không chỉ là nơi dùng robot hình người mà còn là nơi lắp ráp robot hình người cho thế giới — đúng vai trò mà Việt Nam đang giữ với điện thoại và máy tính.
Con robot đầu tiên vào nhà máy Việt Nam là hàng Trung Quốc
Tháng 6/2026, nhà máy bia Heineken Vũng Tàu ký hợp tác với Đại học Bách khoa TP.HCM đưa một robot Unitree G1 vào môi trường sản xuất công nghiệp để thử nghiệm.
Đây là trường hợp đầu tiên được xác nhận công khai về một robot hình người bước vào nhà máy tại Việt Nam. Và chi tiết đáng suy nghĩ: con robot đó không phải hàng Việt, mà là hàng Trung Quốc giá khoảng 13.500 USD.
Điều này phản ánh đúng thực tế toàn cầu: nửa đầu 2026, hơn 97% robot hình người xuất xưởng trên thế giới đến từ Trung Quốc. Ai muốn dùng robot hình người ngay hôm nay, gần như chắc chắn sẽ mua hàng Trung Quốc.
Những mảnh ghép khác
- Samsung Electro-Mechanics được cho là đang thử nghiệm sản xuất mô-đun camera cho robot hình người tại Việt Nam (thông tin từ một trang tin chuyên ngành, tháng 7/2026). Đây là linh kiện, không phải robot hoàn chỉnh — nhưng cho thấy chuỗi cung ứng đang hình thành.
- Đại học FPT mở chuyên ngành Robot và Trí tuệ nhân tạo từ tháng 5/2026, có hướng chuyên sâu về robot hình người. Lưu ý: FPT không làm robot hình người; đây là đào tạo nhân lực.
- Cửa khẩu sát biên giới: cuối 2025, UBTech trúng hợp đồng khoảng 37 triệu USD đưa robot hình người vào các cửa khẩu ở Quảng Tây, Trung Quốc — khu vực giáp Việt Nam.
- Viettel chưa có thông tin nào về robot hình người.
Việt Nam đang đứng ở đâu?
Nhìn thẳng thì Việt Nam đang ở vạch xuất phát, nhưng đã xuất phát:
Điểm cộng: có doanh nghiệp tư nhân đủ tiềm lực đặt cược thật (Vingroup đã rót hơn 2.500 tỷ đồng vốn điều lệ vào ba công ty robot), có hai mẫu robot mang ra triển lãm quốc tế, có nhà máy FDI muốn sản xuất tại chỗ, và có trường đại học bắt đầu đào tạo.
Điểm trừ: chưa có thông số công bố, chưa có sản phẩm thương mại, chưa có chương trình quốc gia riêng cho lĩnh vực này. Trong bảng xếp hạng mật độ robot công nghiệp của Liên đoàn Robot Quốc tế, Việt Nam thậm chí chưa có tên — khu vực Đông Nam Á mới chỉ có Singapore lọt vào nhóm dẫn đầu thế giới.
Khoảng cách với Trung Quốc là rất lớn: họ có hơn 140 công ty làm robot hình người và hơn 330 sản phẩm. Nhưng cuộc đua này mới ở đầu, và việc Việt Nam có tên trên bản đồ ngay từ giai đoạn này đã là điều đáng ghi nhận.
Đọc thêm: VinMotion Motion 2 · Thị trường robot hình người 2026 · Giá robot hình người
